Matthäus Passion – een Nederlandse paastraditie

Tijdens de Paasweek zijn traditioneel in het hele land (2013: klik hiert) uitvoeringen van de Matthäus Passion, met als hoogtepunten  concerten in de Grote Kerk van Naarden en in het Concertgebouw in Amsterdam. De Matthäus Passion van Johann Sebastian Bach (1685-1750) bezingt het lijden en sterven van Jezus volgens het evangelie van Matheus. Ook de kortere (en volgens kenners fraaier) Johannes Passion wordt uitgevoerd. De Nationale Reisopera heeft er voor het eerst in ons land een theatrale bewerking van gemaakt.

 

Bach was een Duitse componist, organist, muziekpedagoog en dirigent van barokmuziek en geldt als een van de grootste en invloedrijkste componisten uit de de klassieke muziek. Honderden componisten na hem zagen hem als lichtend voorbeeld. Bach schreef veel van zijn werk voor de Lutherse Kerk. Vanaf 1723 tot zijn dood in 1750 was hij cantor van de Thomaskirche in Leipzig. Daar werd de Matthäus Passion in 1729 voor het eerst gespeeld. Bach componeerde voor iedere zondag en cantate, voor Palmzondag  de Matthäus en voor Witte Donderdag de Johannes Passion. De passion is een uitgebreide cantate, ook wel oratorium genoemd. Ze worden wel vergeleken met de opera, maar bij een passie is geen sprake is van dramatische enscenering.

 

In 1870 kwam het stuk voor het eerst naar ons land. De Nederlandse Matthäus ontstond door dirigent Willem Mengelberg en in de Grote Kerk in Naarden. In 1899 dirigeerde Mengelberg in het Concertgebouw in Amsterdam, met een mega bezetting: een groot orgel en 450 man aan orkest en koor. In het Concertgebouw klapt het publiek na afloop niet: in de kerk gebeurt dat immers ook niet. In 1922 organiseerde de Nederlandse Bach Vereniging op Goede Vrijdag een opvoering van de Matthäus Passion in de Grote Kerk in Naarden, in de oorspronkelijke versie en een veel kleinere bezetting dan bij Mengelberg. Dat groeide uit tot een jaarlijks society-event, waar tout bekend Nederland naartoe komt. In 2006 verscheen een Nederlandstalige versie, vertaald door Jan Rot.

Lees ook:Matthäus Passion in de Paasweek
Lees ook:Matthäus Passion werd traditie in Nederland
Lees ook:Week voor Pasen: tijd voor de Matthäus Passion
Lees ook:Nederlandse traditie voor Pasen: uitvoeringen Matthäus en Johannes Passion
Lees ook:Matthäus Passion in de Paasweek

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>